Steunkousen hebben duidelijke nadelen: ze zijn moeilijk aan te trekken, kunnen huidirritatie veroorzaken en zijn niet voor iedereen geschikt. Toch zijn ze voor veel mensen met veneuze klachten, oedeem of een verhoogd risico op trombose een medisch noodzakelijk hulpmiddel. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de nadelen en problemen van steunkousen, en geven we praktische tips om die zo veel mogelijk op te lossen.
Waarom zijn steunkousen zo moeilijk aan te trekken?
Steunkousen zijn moeilijk aan te trekken omdat ze strak om het been zitten. Die strakheid is precies wat ze effectief maakt: de compressie bevordert de bloedsomloop en voorkomt vochtophoping. Maar diezelfde druk maakt het aan- en uittrekken lichamelijk zwaar, zeker voor mensen met beperkte kracht in de handen, verminderde mobiliteit of pijn in de gewrichten.
De moeilijkheidsgraad hangt ook af van de klasse van de steunkous. Steunkousen bestaan in verschillende compressieklassen, waarbij een hogere klasse meer druk uitoefent en daarmee lastiger aan te trekken is. Klasse 2 en 3 kousen, die vaak medisch worden voorgeschreven, vereisen aanzienlijk meer kracht dan een lichtere steunkous uit de drogist.
Andere factoren die het aantrekken bemoeilijken zijn:
- Dikke enkels of benen door oedeem
- Overgewicht of een beperkte reikwijdte
- Natte of vochtige huid, waardoor de kous minder goed glijdt
- Artrose of reuma in handen of vingers
- Herstel na een operatie waarbij buigen pijnlijk of verboden is
Voor veel mensen is dit geen tijdelijk ongemak, maar een dagelijks struikelblok dat de zelfstandigheid beperkt.
Welke huidproblemen kunnen steunkousen veroorzaken?
Steunkousen kunnen bij verkeerd gebruik of een slechte pasvorm verschillende huidproblemen veroorzaken, waaronder drukplekken, huidirritatie, roodheid en in zeldzame gevallen kleine wondjes. Dit zijn bekende nadelen van steunkousen die vermijdbaar zijn met de juiste aanpak.
De meest voorkomende huidproblemen zijn:
- Drukplekken en schaafwonden door een kous die niet goed zit of kreukelt tijdens het dragen.
- Roodheid en irritatie door wrijving, met name rondom de enkel en de knieholte.
- Allergische reacties op het materiaal, bijvoorbeeld bij een latex-allergie.
- Droge of schrale huid doordat de kous vocht aan de huid onttrekt bij langdurig gebruik.
- Insnijding bij de bovenrand als de kous te strak zit of afzakt en oprolt.
Om huidproblemen te voorkomen is het belangrijk de kousen dagelijks te wassen, de huid goed te hydrateren en te controleren of de maat nog klopt. Verandert je beenomtrek door oedeem of gewichtsverlies, dan is een nieuwe meting verstandig. Draag de kousen nooit langer dan aanbevolen en trek ze ‘s avonds altijd uit.
Wanneer zijn steunkousen niet geschikt om te dragen?
Steunkousen zijn niet geschikt bij bepaalde medische aandoeningen waarbij compressie schadelijk kan zijn. De belangrijkste contra-indicaties zijn ernstige perifere arteriële vaatziekte (slechte bloedtoevoer naar de benen), onbehandeld hartfalen en ernstige neuropathie waarbij je geen gevoel hebt in de benen.
Draag steunkousen nooit zonder overleg met een arts of specialist als je een van de volgende aandoeningen hebt of vermoedt:
- Arteriële doorbloedingsstoornissen in de benen
- Ongecontroleerd hartfalen of ernstig oedeem door hartproblemen
- Ernstige huidinfecties of open wonden op het been
- Verminderd gevoel in de benen door diabetes of neuropathie
- Ernstige vervorming van de benen waarbij een goede pasvorm onmogelijk is
Ook bij tijdelijke situaties, zoals een gipsbeen of een verse operatiewond, is het dragen van standaard steunkousen niet altijd mogelijk. Laat je in die gevallen altijd adviseren door een huisarts, vaatchirurg of gespecialiseerde verpleegkundige.
Hoe lang gaan steunkousen mee?
Steunkousen gaan gemiddeld drie tot zes maanden mee bij dagelijks gebruik. Na die periode neemt de compressiewerking af doordat de elastische vezels in het materiaal uitrekken. Een kous die er nog goed uitziet, hoeft niet meer de juiste druk te leveren.
De levensduur hangt sterk af van hoe de kousen worden gebruikt en verzorgd. Dagelijks wassen op de juiste temperatuur, drogen in de lucht en niet in de droger stoppen verlengt de levensduur aanzienlijk. Toch is het verstandig om elke zes maanden te beoordelen of de kous nog voldoende compressie biedt.
Praktische signalen dat een steunkous aan vervanging toe is:
- De kous voelt losser aan dan bij aankoop
- De stof is dunner geworden of vertoont kleine gaatjes
- De kous zakt regelmatig af tijdens het dragen
- Je ervaart minder verlichting van klachten dan voorheen
Veel zorgverzekeraars vergoeden steunkousen op recept. Informeer bij je zorgverzekeraar of verwijzer wat de vergoedingsregels zijn en hoe vaak je aanspraak kunt maken op nieuwe kousen. Meer informatie over vergoeding van steunkousen vind je op de website van Eritek.
Hoe kun je steunkousen makkelijker aan- en uittrekken?
Steunkousen makkelijker aan- en uittrekken doe je door gebruik te maken van speciale hulpmiddelen, de juiste techniek toe te passen en de huid goed voor te bereiden. Dit zijn de meest effectieve steunkousen tips voor mensen die dagelijks worstelen met het aan- en uittrekken.
Een aantal praktische tips voor het aantrekken:
- Trek de kous aan terwijl je benen nog niet gezwollen zijn, dus direct na het opstaan
- Zorg dat de huid droog is, maar gebruik eventueel een licht talkpoeder om het glijden te vergemakkelijken
- Vouw de kous binnenstebuiten en rol hem langzaam over de voet en het been omhoog
- Gebruik rubberen handschoenen voor een betere grip
- Vermijd sieraden of scherpe nagels die de kous kunnen beschadigen
Voor mensen die door fysieke beperkingen ook met deze technieken niet uitkomen, bieden hulpmiddelen voor steunkousen een uitkomst. Met een goed hulpmiddel kun je de kous zelfstandig aantrekken zonder dat je daarvoor moet buigen, kracht moet zetten of afhankelijk bent van een mantelzorger of zorgprofessional.
Hoe Eritek helpt bij het aan- en uittrekken van steunkousen
Eritek ontwikkelt robuuste, duurzame hulpmiddelen die speciaal zijn ontworpen om mensen zelfstandig steunkousen te laten aan- en uittrekken, ook bij beperkte mobiliteit, artrose of herstel na een operatie. De hulpmiddelen zijn geschikt voor dagelijks gebruik en zijn gebouwd om jarenlang mee te gaan.
Wat Eritek onderscheidt:
- Stevige constructie voor langdurig gebruik, ook bij hogere compressieklassen
- Geschikt voor mensen die niet kunnen buigen of weinig kracht in de handen hebben
- Zowel voor open als gesloten teen kousen
- Bruikbaar door eindgebruikers thuis en door zorgprofessionals
- Verkrijgbaar in combinatie met workshops en instructie voor optimaal gebruik
Wil je weten welk hulpmiddel het beste past bij jouw situatie of die van je naaste? Neem contact op met Eritek voor persoonlijk advies. Samen kijken we welke oplossing het beste aansluit bij jouw dagelijkse behoeften.