Steunkousen dragen heeft meerdere medische en praktische redenen. Ze worden het meest voorgeschreven bij aandoeningen waarbij de bloedsomloop in de benen tekortschiet, zoals spataderen, chronisch veneuze insufficiëntie of een verhoogd risico op trombose. Maar ook mensen zonder vastgestelde aandoening kunnen baat hebben bij steunkousen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de indicaties, voordelen en het gebruik van steunkousen.
Voor welke aandoeningen worden steunkousen voorgeschreven?
Steunkousen worden voorgeschreven bij aandoeningen waarbij de bloedcirculatie in de benen verstoord is of waarbij er een verhoogd risico bestaat op bloedstolsels. De meest voorkomende indicaties zijn spataderen, chronische veneuze insufficiëntie (CVI), diepe veneuze trombose (DVT), lymfoedeem en posttrombotisch syndroom. Een arts of specialist bepaalt welke compressieklasse nodig is.
Hieronder staan de meest voorkomende aandoeningen waarvoor steunkousen worden ingezet:
- Spataderen: Verwijde, slecht functionerende aders die leiden tot een verminderde terugstroom van bloed naar het hart.
- Chronische veneuze insufficiëntie (CVI): Een aandoening waarbij de kleppen in de aders niet goed werken, waardoor bloed terugzakt in de benen.
- Diepe veneuze trombose (DVT): Een bloedstolsel in een diepe ader, waarbij steunkousen het risico op complicaties verkleinen.
- Lymfoedeem: Ophoping van lymfevocht in de weefsels, vaak na een operatie of als gevolg van een lymfeklieraandoening.
- Posttrombotisch syndroom: Langdurige klachten na een doorgemaakte trombose, zoals zwelling, pijn en een zwaar gevoel in het been.
- Zwangerschap: Tijdens de zwangerschap neemt de druk op de aders toe, wat het risico op spataders en trombose vergroot.
Bij al deze aandoeningen zorgt de compressie van de kous ervoor dat de aders worden ondersteund en de bloedstroom richting het hart wordt bevorderd.
Wanneer zijn steunkousen ook zonder aandoening zinvol?
Steunkousen zijn ook zinvol voor mensen zonder medische aandoening, namelijk wanneer iemand langdurig staat of zit, veel reist of last heeft van moe en zwaar aanvoelende benen aan het einde van de dag. In die gevallen bieden steunkousen preventieve ondersteuning en verbeteren ze het comfort.
Praktische situaties waarbij steunkousen voordelen bieden zonder dat er sprake is van een diagnose:
- Langdurig staand werk: Mensen die de hele dag op hun benen staan, zoals verpleegkundigen, kappers of winkelmedewerkers, ervaren vaak een zwaar gevoel in de benen. Steunkousen helpen de bloedsomloop actief te ondersteunen.
- Vliegreizen: Tijdens lange vluchten beweegt men weinig en zit men in een beperkte ruimte. Dit verhoogt het risico op zwelling en in sommige gevallen trombose. Steunkousen verminderen dit risico aanzienlijk.
- Bureauwerk: Ook langdurig zitten belemmert de bloedsomloop in de benen. Compressiekousen helpen de circulatie op gang te houden.
- Sport en herstel: Sporters dragen soms compressiekousen om spierherstel te bevorderen en spierpijn te verminderen na intensieve inspanning.
Hoe helpen steunkousen bij het verminderen van oedeem?
Steunkousen verminderen oedeem door een geleidelijke druk op het been uit te oefenen, die het sterkst is bij de enkel en afneemt richting de knie of dij. Deze zogeheten graduele compressie duwt overtollig vocht uit het weefsel terug in de bloedvaten en lymfebanen, waarna het lichaam het vocht kan afvoeren.
Bij oedeem hoopt vocht zich op in de weefsels van de benen of voeten, wat leidt tot zwelling, een strak gevoel en soms pijn. Dit kan het gevolg zijn van een lymfeklieraandoening, hartproblemen, nierproblemen of langdurig staan en zitten. Steunkousen nemen de oorzaak van de zwelling niet weg, maar helpen wel de symptomen te beheersen en de toestand stabiel te houden.
Voor mensen met lymfoedeem worden vaak steunkousen van een hogere compressieklasse voorgeschreven, soms in combinatie met lymfedrainage. Bij minder ernstige vormen van oedeem, zoals zwelling door warmte of lang staan, zijn lichtere steunkousen al effectief.
Wat is het verschil tussen steunkousen en therapeutische compressiekousen?
Het verschil tussen steunkousen en therapeutische compressiekousen zit in de mate van compressie en het doel waarvoor ze worden gebruikt. Steunkousen bieden lichte ondersteuning en zijn geschikt voor preventief gebruik of lichte klachten. Therapeutische compressiekousen hebben een hogere, medisch vastgestelde compressiedruk en worden voorgeschreven bij vastgestelde aandoeningen.
Compressiekousen worden ingedeeld in klassen op basis van de druk die ze uitoefenen, gemeten in millimeter kwik (mmHg):
- Klasse 1 (15-21 mmHg): Lichte compressie, geschikt voor preventie en lichte klachten zoals vermoeidheid in de benen.
- Klasse 2 (23-32 mmHg): Matige compressie, voorgeschreven bij spataderen, licht oedeem en tijdens de zwangerschap.
- Klasse 3 (34-46 mmHg): Sterke compressie, ingezet bij ernstig oedeem, lymfoedeem en posttrombotisch syndroom.
- Klasse 4 (meer dan 49 mmHg): Zeer sterke compressie, uitsluitend op medisch voorschrift bij ernstige aandoeningen.
Therapeutische compressiekousen van klasse 2 en hoger worden doorgaans vergoed vanuit de basisverzekering, mits een arts ze heeft voorgeschreven. Lichtere steunkousen zijn vrij verkrijgbaar zonder recept.
Hoe trek je steunkousen aan als bewegen moeilijk is?
Als bewegen moeilijk is door een beperking, pijn, stijfheid of een operatie, kan het aantrekken van steunkousen een grote uitdaging zijn. Er bestaan speciale hulpmiddelen die dit proces vereenvoudigen, zoals kousentrekkers en aankleedhulpen, zodat je steunkousen zelfstandig kunt aantrekken zonder hulp van anderen.
Een aantal praktische tips om steunkousen gemakkelijker aan te trekken:
- Trek steunkousen aan in de ochtend, direct na het opstaan, wanneer de zwelling in de benen nog minimaal is.
- Gebruik een kousentrekker of hulpmiddel om te voorkomen dat je ver moet buigen.
- Zorg dat de huid droog is; een vochtige huid maakt het aantrekken lastiger.
- Rol de kous binnenstebuiten voordat je hem aantrekt, zodat je hem stap voor stap over de voet en het been kunt schuiven.
- Speciale handschoenen met grip kunnen helpen de kous beter vast te pakken en gelijkmatig omhoog te trekken.
Voor mensen die zelfstandig steunkousen aan en uittrekken willen, zijn er kwalitatieve hulpmiddelen beschikbaar die speciaal voor dit doel zijn ontwikkeld.
Hoe Eritek helpt bij het dragen van steunkousen
Steunkousen dragen is voor veel mensen een dagelijkse noodzaak, maar het aan- en uittrekken ervan kan een serieuze drempel zijn. Zeker als je beperkte mobiliteit hebt, last hebt van pijn bij het bukken of afhankelijk bent van een mantelzorger voor deze taak. Eritek ontwikkelt hulpmiddelen die specifiek zijn ontworpen om deze drempel weg te nemen en mensen te helpen langer zelfstandig te blijven.
De voordelen van de hulpmiddelen van Eritek op een rij:
- Zelfstandig gebruik: De hulpmiddelen zijn ontworpen zodat je geen hulp van anderen nodig hebt bij het aan- en uittrekken van steunkousen.
- Duurzame kwaliteit: In tegenstelling tot goedkopere alternatieven zijn de producten van Eritek robuust en geschikt voor dagelijks, langdurig gebruik.
- Geschikt voor verschillende beperkingen: Of je nu herstelt van een operatie, beperkte beweeglijkheid hebt of ouder bent, er is een passend hulpmiddel beschikbaar.
- Minder belasting voor mantelzorgers: Door zelfstandig steunkousen te kunnen uittrekken, hoeven mantelzorgers minder vaak te helpen bij deze dagelijkse taak.
Wil je weten welk hulpmiddel het beste past bij jouw situatie? Bekijk het aanbod van de Ort-O-Mate en de DressBuddy, of neem direct contact op met Eritek voor persoonlijk advies.